💥Им-демдектерин сактып алыры чугула
📢Октябрь 26-дан ноябрь 1-ге чедир инсульт-биле демисел неделязын чарлаан. Инсульт дээрге чылдың-на муң-муң кижилерни амы-тынындан үзүп, улуг инвалид кижи апаарының чылдагаанын тургузуп турар мээниң хан аргыжылгазының улуг үрелиишкини-дир.
Инсульттуң 80 хуу таварылгаларын соксадып болур. Баш мээзиниң дамырларынга болу бээр айыыл-халаптың чылдагааны бистиң канчаар амыдырап турарывыстан болгаш хоочураан аарыгларны хайгааралга алырындан кончуг хамааржыр. Хан базыышкынын үргүлчү хынаары, багай чаңчылдардан ойталаары, ханда чигирниң болгаш холестеринниң хемчээлин үргүлчү хайгааралга алыры, доктаамал шимчээшкин – бо бүгү шупту инсульттан камгаланырының аргалары-дыр.
📢“Алдын шактың” дүрүмү
Инсульт болу бергенде, үе минутадан минутаже кончуг үнелиг апаар. “Алдын үе” дээрге инсульттуң ылгавыр демдектериниң тыптып келгенинден тура баштайгы 60 минута-дыр. Ылаңгыя ол үе дургузунда эмчи дузазы кончуг дузалаар. Үе-шаанда салган эмниң ачызында мээни эгиттинмес үрелиишкиннерден камгалап, ооң салдарын эвээжедип болур.
Ук аарыгның им-демдектерин сактып алгаш, кандыг-бир кижиниң амы-тынын камгалап ап болур бис. Ынчангаш инсульттуң дараазында демдектерин кижи бүрүзү сактып алыры чугула. Хенертен бажы дескинип азы тендирий бээр. Арны тыртыя бээр. Кижини хүлүмзүрүптерин дилептерге, аксының бир талазы көдүрүлбейн баар. Бөдүүн домакты тода адап шыдавас азы чугаалажырга утказын билбейн баар. Холу-буду билинместээр, колдуунда мага-бодунуң бир талазы, холу азы буду сулараар. Бажы хенертен анаа турганындан артык күштүг кылдыр аартып эгелээр.
Ындыг таварылгада чүнү канчаарыл?
Аарыгның шак мындыг им-демдектери көстүп келзе, боду анаа апаарын манавас. Ол дораан дүрген эмчи дузазын кыйгырып, 103 азы 112 телефон дугаарларының кайы бирээзинче долгаар. Баштайгы им-демдектер кажан эгелээнин бижип алыңар. Ол эмчилерге дүрген дуза чедиреринге кончуг чугула. Бодуңарны болгаш чоок кижилериңерни камнаңар!
Хөй-ниитиниң кадыкшылга төвүнүң медээзинден белеткээн.
Чурукту ГигаЧатка чураан.
«Шын» №42 2026 чылдың октябрь 29
"Шын" солуннуң МАХ-каналынга каттыжыңар: max.ru/channel_shyn