Убаастабыллаах Чурапчы улууһун «Саҥа олох» хаһыатын эрэдээктэрин…
Убаастабыллаах Чурапчы улууһун «Саҥа олох» хаһыатын эрэдээктэрин Людмила Владимировнаны, айар кэлэктиибин, бэтэрээннэрин, бэчээт бары үлэһиттэрин уонна бэриниилээх ааҕааччыларын хаһыат тэриллибитэ 95 сыллаах үбүлүөйүнэн улуус салалтатын уонна тус бэйэм ааппыттан истиҥник эҕэрдэлиибин!
Биһиги Чурапчыбыт оройуонугар Петр Николаевич Гоголев эрэдээктэрдээх «Сэссэлиисимэ суола» хаһыат 1931 сыллаахха аан бастаан тэриллибитэ. Хаһыат бастакы хардыыларыттан ыла сүһүөҕэр туруутугар диэри оройуон бары олоҕун-дьаһаҕын күүскэ сырдатыыга Семен Степанович Яковлев-Эрилик Эристиин, Степан Афанасьевич Саввин-Күн Дьирибинэ, Алексей Алексеевич Бэрияк курдук биллэр-көстөр суруйааччылар уонна уопсастыбаннай диэйэтэллэр айымньылаахтык үлэлээн-хамсаан, тус кылааттарын киллэрбит үрдүк үтүөлээхтэр. Онтон ыла хаһыаппыт сэбиэскэй уонна аныгы кэмнэр усталарын тухары Чурапчы улууһун олоҕун устуоруйатын кырдьыктаах сиэркилэтинэн, үлэттэн күннэрин таһаарар дьонун-сэргэтин, норуот хаһаайыстыбатын тэрилтэлэрин үлэтин-хамнаһын уонна ситиһиилэрин сиэрдээхтик сырдатар, үйэтитэр, инники көлүөнэлэргэ тиэрдэр туохха да холооно суох улахан суолталаах летопиһынан буолар. Биһиги «Саҥа олох» хаһыат бу аналын утумнаахтык, чиэстээхтик толорорунан киэн туттабыт уонна махтанабыт.
Күн бүгүн аныгы кэм ирдэбилинэн хаһыат айар кэлэктиибин суруналыыс идэтин дэгиттэр баһылаабыт мультимедийнэй исписэлиистэрин хас биирдии суруйуулара, видеонан устуулара, хаартыскаҕа түһэриилэрэ, кумаҕы хаһыаты таһаарыыны сэргэ саайтка сонуннары тиһигин быспакка таһаарыылара, суруналыыстыка бары көрүҥнэрин, араас ньымаларын табыгастаахтык баһылааһыннара улууспут олоҕун сырдатыыны саҥа таһымҥа таһаарда, хаһыат тыла-өһө, көстөр көрүҥэ өссө итэҕэтиилэнэн, ыйааһыннанан, баай ис хоһооннонон, ааҕааччы кэрэхсии кэтэһэр хаһыатынан буола сайынна. Бүгүҥҥү үөрүүлээх 95 сыллаах үбүлүөйүнэн хаһыат үтүө үгэстэрин салгыы сайыннарыыгыт, бэчээт эйгэтигэр саҥа технологиялары тэтимнээхтик киллэриигит, кырдьыктаах сырдатыыгытынан улууспут үтүө аатын-суолун күннэтэ киэҥ эйгэҕэ иһитиннэрэ, үрдэтэ, тэнитэ туруугут иһин бука барыгытыгар дириҥ махталбын тиэрдэбин.
Олохпут сайдыытыгар туһуламмыт үгүс үлэлэри, түгэннэри, саҕалааһыннары сыыска түһэрбэккэ сырдатар, күннэтэ сибиэһэй сонуннары сэһэргиир, кэрэ кэпсээн кэһиилээх айар куттаах дьоммут сытыы бөрүөҕүт хаһан даҕаны сыппаабатын. Ааҕааччыгыт ахсаана аҕырымнаабакка, күн ахсын эбиллэн, сэргээччилэргит, биһирээччилэргит сылтан сыл халыҥаан истиннэр. Киһи кутун тутар кэрэхсэтэр сытыы ыстатыйалар, саҥа сонун бырайыактар, ситиһиилээх үлэлэр үксүү турдуннар. Кэлэктиипкэ сомоҕолоһуу, өйдөһүү уонна саҥа үрдэллэри дабайар күүс-уох өрүү баар буоллун!
«Саҥа олох» хаһыат эрэдээксийэтин кэлэктиибигэр уонна бэтэрээннэригэр кытаанах доруобуйаны, уостубат айар кыаҕы уонна дьолу-соргуну баҕаран туран, эһиэхэ бука барыгытыгар “Чурапчы күүһэ - түмсүүгэ, түмсүү күүһэ – сайдыыга!” диэн үтүө бачыыммытын өрө тутан, улууспут ааспыт, бүгүҥҥү олоҕун уонна кэскилин түстүүр саҕалааһыннарын өрүү бэриниилээхтик сырдата, айа-тута, үтүө аатын үрдэтэ сылдьыҥ диэн бастыҥ баҕабын тиэрдэбин!
Биһиги Чурапчыбыт оройуонугар Петр Николаевич Гоголев эрэдээктэрдээх «Сэссэлиисимэ суола» хаһыат 1931 сыллаахха аан бастаан тэриллибитэ. Хаһыат бастакы хардыыларыттан ыла сүһүөҕэр туруутугар диэри оройуон бары олоҕун-дьаһаҕын күүскэ сырдатыыга Семен Степанович Яковлев-Эрилик Эристиин, Степан Афанасьевич Саввин-Күн Дьирибинэ, Алексей Алексеевич Бэрияк курдук биллэр-көстөр суруйааччылар уонна уопсастыбаннай диэйэтэллэр айымньылаахтык үлэлээн-хамсаан, тус кылааттарын киллэрбит үрдүк үтүөлээхтэр. Онтон ыла хаһыаппыт сэбиэскэй уонна аныгы кэмнэр усталарын тухары Чурапчы улууһун олоҕун устуоруйатын кырдьыктаах сиэркилэтинэн, үлэттэн күннэрин таһаарар дьонун-сэргэтин, норуот хаһаайыстыбатын тэрилтэлэрин үлэтин-хамнаһын уонна ситиһиилэрин сиэрдээхтик сырдатар, үйэтитэр, инники көлүөнэлэргэ тиэрдэр туохха да холооно суох улахан суолталаах летопиһынан буолар. Биһиги «Саҥа олох» хаһыат бу аналын утумнаахтык, чиэстээхтик толорорунан киэн туттабыт уонна махтанабыт.
Күн бүгүн аныгы кэм ирдэбилинэн хаһыат айар кэлэктиибин суруналыыс идэтин дэгиттэр баһылаабыт мультимедийнэй исписэлиистэрин хас биирдии суруйуулара, видеонан устуулара, хаартыскаҕа түһэриилэрэ, кумаҕы хаһыаты таһаарыыны сэргэ саайтка сонуннары тиһигин быспакка таһаарыылара, суруналыыстыка бары көрүҥнэрин, араас ньымаларын табыгастаахтык баһылааһыннара улууспут олоҕун сырдатыыны саҥа таһымҥа таһаарда, хаһыат тыла-өһө, көстөр көрүҥэ өссө итэҕэтиилэнэн, ыйааһыннанан, баай ис хоһооннонон, ааҕааччы кэрэхсии кэтэһэр хаһыатынан буола сайынна. Бүгүҥҥү үөрүүлээх 95 сыллаах үбүлүөйүнэн хаһыат үтүө үгэстэрин салгыы сайыннарыыгыт, бэчээт эйгэтигэр саҥа технологиялары тэтимнээхтик киллэриигит, кырдьыктаах сырдатыыгытынан улууспут үтүө аатын-суолун күннэтэ киэҥ эйгэҕэ иһитиннэрэ, үрдэтэ, тэнитэ туруугут иһин бука барыгытыгар дириҥ махталбын тиэрдэбин.
Олохпут сайдыытыгар туһуламмыт үгүс үлэлэри, түгэннэри, саҕалааһыннары сыыска түһэрбэккэ сырдатар, күннэтэ сибиэһэй сонуннары сэһэргиир, кэрэ кэпсээн кэһиилээх айар куттаах дьоммут сытыы бөрүөҕүт хаһан даҕаны сыппаабатын. Ааҕааччыгыт ахсаана аҕырымнаабакка, күн ахсын эбиллэн, сэргээччилэргит, биһирээччилэргит сылтан сыл халыҥаан истиннэр. Киһи кутун тутар кэрэхсэтэр сытыы ыстатыйалар, саҥа сонун бырайыактар, ситиһиилээх үлэлэр үксүү турдуннар. Кэлэктиипкэ сомоҕолоһуу, өйдөһүү уонна саҥа үрдэллэри дабайар күүс-уох өрүү баар буоллун!
«Саҥа олох» хаһыат эрэдээксийэтин кэлэктиибигэр уонна бэтэрээннэригэр кытаанах доруобуйаны, уостубат айар кыаҕы уонна дьолу-соргуну баҕаран туран, эһиэхэ бука барыгытыгар “Чурапчы күүһэ - түмсүүгэ, түмсүү күүһэ – сайдыыга!” диэн үтүө бачыыммытын өрө тутан, улууспут ааспыт, бүгүҥҥү олоҕун уонна кэскилин түстүүр саҕалааһыннарын өрүү бэриниилээхтик сырдата, айа-тута, үтүө аатын үрдэтэ сылдьыҥ диэн бастыҥ баҕабын тиэрдэбин!